Κάθε λέξη, μια καταβύθιση βαθιά στον εαυτό μας

Αυξημένες οι υποχρεώσεις αυτή την εβδομάδα και αναγκάστηκα να περάσω τέσσερις ολόκληρες ώρες στο κομμωτήριο. Τι είδαν τα μάτια μου δεν θα σχολιάσω, τι άκουσαν τ’ αυτιά μου όμως αδυνατώ να το προσπεράσω.

Ούτε ξέρω πόσα τσιγάρα "κάπνισα" με την ιδιοκτήτρια του κομμωτηρίου, την κατά τα άλλα συμπαθή κα Γεωργία, να ανάβει το ένα τσιγάρο μετά το άλλο και να με ταξιδεύει αργά και βασανιστικά μέσα στα σύννεφα. Με τα αλουμινόχαρτα στο κεφάλι αγκομαχώντας να πάρω ανάσα με ξύπνησε απότομα από τη θολούρα μια πελάτισσα που διαμαρτυρόταν για τα νέα μέτρα και το ΔΝΤ. Η κα Γεωργία όμως δεν άφησε περιθώρια για πολλές κουβέντες, ήταν αποστομωτική. "Τι να μας μάθουν μωρέ κι αυτοί, κάτσε και θα δεις στο τέλος εμείς θα τους μάθουμε, και να κλέβουν και να περνάνε καλά. Γιατί εγώ τι νομίζεις ότι κάνω, δεν πα να λένε. Δέκα πελάτισσες έχω, τρεις αποδείξεις κόβω, γιατί άμα δεν τους κλέψω πως θα βγω; Δεν μου φτάνουν παιδί μου, δεν βγαίνω, πως το λένε".

Κοιτάζω τις φρεσκαρισμένες μου ανταύγειες στον καθρέφτη προβληματισμένη. "Δεν σας αρέσουν"; με ρωτάνε. "Πως, μια χαρά είναι, ευχαριστώ" απαντώ, "μόνο που αναρωτιέμαι πόσες ελπίδες έχουμε όταν είμαστε διατεθειμένοι να γίνουμε μέρος της λύσης αλλά γκρεμίζουμε το βράδυ ότι χτίζαμε το πρωί". Η κοπελίτσα απομακρύνθηκε ανέκφραστη.

Ερωτώ λοιπόν, γιατί παραπονιόμαστε για την απουσία ενός οράματος καταστρέφοντας κάθε ευκαιρία να το αποκτήσουμε; Γιατί θέλουμε να φέρουμε την μπάλα στο αντίπαλο τέρμα, είτε αυτό είναι ο συνάνθρωπός μας είτε το ίδιο το κράτος, κυνηγώντας μόνο το έπαθλο; Αν είμαστε τελειομανείς, μήπως αναζητώντας το τέλειο φθείρουμε ότι είναι ήδη καλό; Αν είμαστε απλώς τεμπέληδες, μήπως πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι ένα πολύ μεγάλο πρόβλημα αυτού του τόπου είναι η δυσλειτουργία την οποία διαιωνίζουμε παρά το γεγονός ότι ταλαιπωρεί εμάς τους ίδιους; Αν όμως είμαστε τόσο δυνατοί και αντέχουμε, γιατί παραμένουμε εγκλωβισμένοι στην σκέψη "να φύγουμε πριν μας διώξουν"; Γιατί δεν αποδεικνύουμε ότι αξίζει να μείνουμε;

Ζητάμε πάταξη της διαφθοράς και να ασκηθούν ασφυκτικές πιέσεις σε όλους. Όταν έρχεται η ώρα να νιώσουμε αυτές τις πιέσεις στο πετσί μας, δυσανασχετούμε φωνάζοντας  ότι θέλουμε ανεξαρτησία γιατί έχουμε κι εμείς τις δικές μας ανάγκες. Όταν τελικά τις ικανοποιούμε, διαμαρτυρόμαστε που δεν ασκούνται πια εκείνες οι ασφυκτικές πιέσεις. Μήπως όταν ικανοποιούμε τις ανάγκες μας δεν τις έχουμε πια ανάγκη; Αυτός ο δρόμος πάντως, αν και παραμένει άγνωστο αν αφήσουμε και άλλα δεινά να μας συμβούν, γυρισμό δεν έχει!

Στο ταμείο σκιάχτηκα από το άγριο βλέμμα της κας Γιωργίας όταν της απάντησα πως θέλω απόδειξη. Αισθάνθηκα ξαφνικά σαν να γίναμε ο ένας σάκος του μποξ του άλλου, δύο άνθρωποι που μέχρι πριν λίγο χαμογελούσαν, μεταλλάχθηκαν, ο ένας καχύποπτος κι ο άλλος ατομιστής. Εκείνη τη στιγμή ήθελα πολύ να φωνάξω, "Φτάνει! Θέλω να γίνω κι εγώ μέρος της λύσης, αρχίζοντας από τώρα, βήμα βήμα, μέχρι να γίνουν μειοψηφία όσοι καταστρέφουν το μέλλον μας".

"Όποιος δεν ακούει, δε βλέπει και δε μιλάει, ζει εκατό χρόνια"

 

Πάντως μέσα στην αναμπουμπούλα ειπώθηκαν και πολλές αλήθειες, οι οποίες υπό άλλες συνθήκες θα αποτελούσαν μεγάλο σκάνδαλο η κάθε μια από μόνη της. Ειδικά στις δευτερολογίες στη βουλή σαν ρουκέτες εκτοξεύονταν οι κουβέντες. Μέσα στην αναταραχή των ημερών πολλοί μίλησαν και είπαν πολλά. Έξω από την βουλή όμως αυτά που συμβαίνουν είναι απείρου κάλλους, τι υπέρογκα ποσά για αδικαιολόγητες χρεώσεις, τι πλαστές υπογραφές και τι άλλες απίστευτες παρανομίες που έρχονται στο φως μέρα με τη μέρα. Αυτό δεν είναι κράτος, είναι η cosa nostra. Να ήταν και μόνο ένας ο Νονός, πόσο εύκολα θα ήταν τα πράγματα, αλλά είναι πολλοί, είναι χιλιάδες. Βλέπουμε τους εαυτούς μας ως πρίγκιπες με λαμπρό παρελθόν και ταυτόχρονα ως κολοκύθες με ζοφερό μέλλον. Ο καθένας όμως μπορεί να ζει στο δικό του μικρόκοσμο όπως επιθυμεί αλλά τις στιγμές που συνυπάρχουμε η πραγματικότητα είναι μια και δεν θα μας λυπηθεί αν δεν μπορούμε να τη δούμε, θα μας ποδοπατήσει. Ας παραμείνουμε ξύπνιοι λοιπόν όσο πιο πολύ αντέχουμε να βλέπουμε την αλήθεια κατάματα.

Mια σικελιανή παροιμία που σχετίζεται με τον Νόμο της σιωπής Οmerta λέει ότι "Όποιος δεν ακούει, δε βλέπει και δε μιλάει, ζει εκατό χρόνια". Θα τολμήσω να πω ότι κατά τη γνώμη μου δεν ξέρω πόσα χρόνια ζει, αλλά σύμφωνα με την πρόσφατη εμπειρία μας ως λαός, όποιος δεν ακούει, δε βλέπει και δε μιλάει, κινδυνεύει να ξυπνήσει ένα πρωί πολύ φτωχός, σε χρήματα, σε συνείδηση και σε πατρίδα. Τι άλλο να πω. Σε καλό να μας βγει αυτή η κρίση θα πω, έτσι για να είμαστε και λίγο αισιόδοξοι.

La Soledad

Δεν ξέρω για ποια μοναξιά μιλάει αυτό το αγαπημένο τραγούδι. Καμιά φορά μου αρέσει να μην καταλαβαίνω την γλώσσα, δεν δίνω σημασία στα λόγια και αφήνομαι στην μουσική, αλλά για πόσο. Πόσο χρόνο έχω να φτιάξω όμορφες εικόνες, τέσσερις, έξι ώρες, μέχρι να ξημερώσει; Η τραγωδία αυτών των ανθρώπων με έχει καθηλώσει. Είναι στιγμές που θέλω να ανέβω ψηλά, πολύ ψηλά, εκεί που όλα φαίνονται μακρινά και ασήμαντα μέσα στην αιωνιότητα και πάλι όμως σκέφτομαι, τι σκοπό θα είχα εκεί. Είναι και που θέλω να είμαι περήφανη για την γενιά μου και δεν είμαι. Είναι και που θέλω να μιλάω για την Ελλάδα με το κεφάλι ψηλά και παραμένω σκυφτή. Είναι που θέλω να είμαι μέρος μιας μεγάλης αλλαγής που ποτέ δεν έρχεται, μα και πως να’ρθει, από μόνες τους οι αλλαγές δεν γίνονται. Πως φτάσαμε ως εδώ; Απομονωμένοι φτάσαμε, σε έναν δικό μας κόσμο, είτε από αδιαφορία να συμμετέχουμε στα κοινά είτε από φόβο μην ξεβολευτούμε. Ποτέ να μην ρωτάμε, ποτέ να μην αμφισβητούμε, να μην διαβάζουμε και πολύ, να μην ζητάμε να μάθουμε ποιος πραγματικά εργάζεται στις κυβερνήσεις και ποιος όχι, να μην διαμαρτυρόμαστε για όσους μας κλέβουν μπροστά στα μάτια μας, να μην απαιτούμε κάθαρση από κανέναν και για τίποτα. Αυτό είναι μοναξιά για μένα. 

Ένα είναι σίγουρο πάντως, αύριο ξημερώνει μια καινούργια μέρα. Τόσο χιλιοειπωμένο και ταυτόχρονα ψυχωφελές. Μα διαβάστε το πάλι,

αύριο, 

ξημερώνει, 

μια, 

καινούργια,

μέρα.

Φωτογραφία : "Δώδεκα Απόστολοι" - Αυστραλία

Υπέροχος Κόσμος, Υπέροχοι Άνθρωποι

.

Ποια είναι η υπαρξιακή σημασία του τέλειου ανθρώπου;

Κατά την ταπεινή μου άποψη για να προσπαθήσουμε να απαντήσουμε σε ένα τέτοιο ερώτημα πρώτα πρέπει να ξεκινήσουμε με το αν. Αν υπήρχε λοιπόν ο τέλειος άνθρωπος πως θα ήταν; Για να απαντήσουμε όμως στο δεύτερο ερώτημα πρώτα πρέπει να καταστήσουμε σαφές το τί σημαίνει για μας η λέξη τέλειος. Tέλειος πάντως σύμφωνα με την επίσημη ορολογία είναι "αυτός που έχει φτάσει στον ανώτατο βαθμό εξέλιξης". Τότε όμως γεννάται ένα άλλο ερώτημα, ποιος είναι για μας ο ανώτατος βαθμός εξέλιξης; Για να απαντήσουμε όμως σε αυτό πρέπει πρώτα να γνωρίζουμε τι ακριβώς θεωρούμε εξέλιξη. Εξέλιξη σύμφωνα με το λεξικό είναι "το φαινόμενο της μετάβασης από μια μορφή σε άλλη, συνθετότερη ή καλύτερη, με διαδοχικές μεταβολές". Τι θεωρούμε όμως σύνθετη ή καλύτερη εξέλιξη στην σημερινή εποχή; Ποιές παράμετροι μπορούν να επηρεάσουν την προσωπική μας εξέλιξη; Και ποιές είναι αυτές οι διαδοχικές μεταβολές;

Προσπάθησα σύμφωνα με όσα έχω αποκομίσει από τις συναναστροφές μου με γνωστούς και φίλους μέχρι τώρα, διαφόρων προσωπικοτήτων και επαγγελμάτων, να δω μέσα από τα δικά τους μάτια, όσο είναι δυνατόν βέβαια, για το πως θα χειρίζονταν τέτοιου είδους ερωτήματα. Αναφέρω κυρίως τα επαγγέλματα διότι πιστεύω ότι όταν η μισή μας ζωή αναλίσκεται στην άσκησή τους, είτε το αντικείμενο είναι αυτό που παραγματικά επιθυμούμε είτε όχι,  τότε μετά την οικογένεια, οι προσωπικότητες, οι χαρακτήρες και το ήθος σμιλεύονται σύμφωνα με τη επιρροή που ασκεί επάνω μας το είδος της εργασίας μας. Σκέφτηκα όμως μόνο τρια παραδείγματα για να μην σας κουράσω, αν φυσικά έχετε φτάσει ως εδώ και δεν με κλείσατε από βαρεμάρα.

Ξεκινώ λοιπόν με τον  ποιητή, οποίος πιστεύω ότι αριστοτεχνικά θα περιγράψει την εξωτερική αλλά και την ομορφιά της ψυχής που αγγίζουν ή ακόμα και υπερβαίνουν την τελειότητα, όπως αυτός την ορίζει στο συγκεκριμένο χρονικό διάστημα το οποίο διανύει και μέσα από την δική του οπτική.

Ο πολιτικός χρησιμοποιώντας δοκιμασμένες και ασφαλείς μεθόδους της τέχνης της διπλωματίας θα προσπαθήσει να πείσει με ισχυρά επιχειρήματα για την μη ύπαρξη της τελειότητας για να δικαιολογήσει και την ύπαρξή του στον χώρο βγάζοντας και ένα σωτήριο δίδαγμα είτε μέσα από γεγονότα που σημάδεψαν την ιστορία, είτε μέσα από προσωπικές του εμπειρίες που θα τον κάνουν να φανεί πιο ανθρώπινο και κυρίως φιλάνθρωπο, επομένως και πιο αρεστό.

Ο τεχνοκράτης, θριαμβευτής πια, αφού ζυγίζει με δύο μέτρα και δύο σταθμά, ποιος θα μπορούσε άλλωστε να αμφισβητήσει ότι δύο και δύο κάνουν τέσσερα, κατά πάσα πιθανότητα θα εξηγήσει ένα ένα τα αίτια της πραγμάτωσης μιας τελειότητας που δείχνει να μην έχει επιτευχθεί για να μας οδηγήσει στην αντίθετη κατεύθυνση, δηλαδή στο να αντιληφθούμε πως θα μπορούσε να είχε επιτευχθεί αν αυτά τα αίτια δεν παρουσίαζαν ίσως μια επαναστατική δυναμική έστω και μόνο ως πρόθεση.

Σε όλες τις περιπτώσεις θεωρώ ότι εμπλέκεται και ο παράγων συναίσθημα. Χμμ εδώ περιπλέκονται τα πράγματα. Διότι σε άλλη βάση συζητάμε αν αντιλαμβανόμαστε το συναίσθημα ως "ψυχική εμπειρία" και σε άλλη ως "η εντύπωση που έχουμε για αυτήν την ψυχική εμπειρία". Επομένως η ίδια η ψυχή διαμορφώνει σε μεγάλο βαθμο και το συναίσθημα, αλλά με τον όρο ψυχή εννοούμαι την  "κύρια αιτία της ζωής" ή "την περιγραφή της όποιας προσωρινής συναισθηματικής κατάστασης" βρίσκεται ένας άνθρωπος;  Σε κάθε περίπτωση η ψυχική δύναμη αντλείται από την προσωπική μας ηθική, δηλάδη τους κανόνες συμπεριφοράς, εφόσον είμαστε μέλη μιας κοινωνίας οφείλουμε βεβαίως να υπακούμε αυτούς τους κανόνες που έχουν οριστεί για την επίτευξη της κοινωνικής μας συμβίωσης και όχι μόνο. Τί είδους όμως αλλοιώσεις έχει υποστεί ο προσωπικός και συλλογικός αν θέλετε ηθικός μας κώδικας μέσα στους αιώνες; Γιατί υπάρχουν ακόμα διαχωριστικές γραμμές στις συμπεριφορές των ανθρώπων με κριτήρια το φύλο, το επάγγελμα, το κοινωνικό στάτους, την οικονομική κατάσταση ή την εξουσία; Γιατί για παράδειγμα η "ανήθικη" συμπεριφορά ενός διανοούμενου δεν είναι ποτέ μεμπτή και δεν τολμά κανείς να την επικρίνει ενώ κάποιου άλλου "κοινού θνητού" είναι πάντα διαχτυλοδειχτούμενη; Τι είναι ηθικό και τι ανήθικο για τον καθένα μας πέρα από τους βασικούς κανόνες της κοινωνίας; 

Και για να αγγίξουμε και λίγο έδαφος μιλώντας με παραδείγματα που ταλανίζουν ή ψευτοταλανίζουν την  ελληνική κοινωνία τελευταία, γιατί είναι ανήθικη και επικίνδυνη η κάθε κα Αλεξανδράτου που ξεβρακώνεται και ποτέ η με τη βούλα ευφυής μία και μοναδική κα Στεφανίδου που καλεί και μαθητές (όχι ότι τα παιδιά δεν γνωρίζουν τα πάντα, έχω τους μαθητές μου και ξέρω, αναφέρομαι όμως στα ηθικά τάχα μου διδάγματα, αυτά που απευθύνονται σε μάλλον διανοητικά καθυστερημένους). Γιατί είναι ανήθικος ο άνεργος που πηγαίνει απο πολιτικό γραφείο σε πολιτικό γραφείο και "ξεγυμνώνεται" και ποτέ ο πολιτικός που του υπόσχεται μια θέση αλλά..  για μετά τις εκλογές; Γιατί μας σοκάρουν τα αγκομαχητά της κάθε ανερχόμενης πορνοστάρ και όχι οι κραυγές των ανθρώπων που φωνάζουν στους δρόμους; Υπάρχει σκληρότερο "πορνό" από την φρικτή καθημερινότητα των αστέγων, των φτωχών, των ανέργων, των αρρωστων; Ναι μεν λοιπόν όλοι οι λογικοί άνθρωποι συμφωνούμε με τους κανόνες που διέπουν τον κοινωνικό μας ιστό αλλά ακόμα και η ηθική έχει τις παραμέτρους της και δεν είναι καθόλου ηθικό να εξομοιώνεται κατά το δοκούν εις το όνομα της ηθικής.

Τέλος και αν έχουμε βρει απαντήσεις για όλα τα παραπάνω ίσως και για ακόμα περισσότερα ώστε να βγάζουμε σαφή, έγκυρα και όχι βεβιασμένα συμπεράσματα τότε θα ήθελα να ξαναρωτήσω, ποια είναι η υπαρξιακή σημασία του τέλειου ανθρώπου και πως θα έπρεπε να είναι ο τέλειος άνθρωπος εξωτερικά και εσωτερικά, αν υποθέσουμε ότι υπάρχει, για να επιστρέψουμε στο αρχικό μας ερώτημα.

Μα τον Ξένιο Δία

Ήταν αναπόφευκτο για την δική μου λογική να μην ανατρέξω στην Αρχαία Ελλάδα που "η φιλοξενία εθεωρείτο πράξη αρετής. Υπήρχε θεία απαίτηση για την περιποίηση των ξένων και η κακή αντιμετώπισή τους ήταν αμάρτημα. Επίσης την προστασία των ξένων σε κάθε πόλη επέβλεπαν οι πρόξενοι, δηλαδή οι επίσημοι αντιπρόσωποι των άλλων πόλεων, μετά από ειδική συνθήκη που υπογράφονταν για αυτό. Έτσι δημιουργήθηκε ο θεσμός της προξενίας". 

Για να είμαι ειλικρινής μαζί σας ο σκοπός αυτής της σύντομης ανάρτησης δεν είναι να ξεσκονίσουμε τις γνώσεις μας αλλά να προβληματιστούμε για το γεγονός ότι δεν έγινε αισθητή, προς το παρόν τουλάχιστον, η κατακραυγή της ελληνικής κοινωνίας για τον χαμό του νεαρού αφγανού ούτε και για τον σωματικό και ψυχικό τραυματισμό της μάνας και της αδερφής του, παρά την στήριξη μελών της κυβέρνησης, οι οποίοι βέβαια δεν θα μπορούσαν να πράξουν και διαφορετικά. Προφανώς ο στόχος  δεν ήταν το παιδί, ακόμα κι έτσι όμως νομίζω ότι θα είχαμε κατέβει στους δρόμους αν ήταν  ελληνόπουλο. Δεν πιστεύω ότι ως λαό δεν μας ευαισθητοποιεί ο τραγικός θάνατος ενός παιδιού είτε είμαστε γονείς είτε όχι. Αυτό που με ανησυχεί είναι ότι ίσως αυτή τη φορά συμβαίνει κάτι χειρότερο. Ίσως ηθελημένα δεν συμπαραστεκόμαστε στο δράμα του "ξένου" γιατί φοβόμαστε ότι έτσι  θα αποκτήσει φωνή, υπόσταση και σιγά σιγά περισσότερα δικαιώματα. Μήπως αυτή η χώρα, στην οποία βασιλεύει η νοοτροπία, εδώ ελάτε που όλοι οι καλοί χωράνε, δεν σέβεται τους φιλοξενούμενούς της γιατί εξαρχής τους θεωρεί "αναλώσιμους". Μήπως αυτή η θλιβερή σκέψη ότι ουδείς αναντικατάστατος μας οδηγεί στο συμπέρασμα ότι ένας αλλοεθνής λιγότερος δεν κάνει και καμιά διαφορά.

Φωτογραφία: Rick Langer

Μουσική: The Good Die Young - Scorpions

Φωνή βοώντος εν τη ερήμω

Τόσες πορείες, τόσες διαδηλώσεις, τόσο μελάνι σε άρθρα. Επιτέλους, τόσα χρόνια πέρασαν από την τουρκοκρατία, από τον 2ο Παγκόσμιο Πόλεμο. Είμαστε ελεύθεροι. Πότε θα αποκτήσουμε σαφή κοινωνική ταυτότητα ;

Βολοδέρνουμε από τους προβοκάτορες στους φασίστες και από τους καρεκλοκένταυρους στους πλουτοκράτες. Αυτή η παλινδρόμηση εξυπηρετεί το πολιτικό κατεστημένο που μας απομυζεί τόσα χρόνια.

Κάθε φορά που κάποιο πολιτικό σκάνδαλο έρχεται στο φως, ή κάποιος εργάτης πεθαίνει στα ναυπηγία γιατί τα μέτρα ασφαλείας δεν ήταν επαρκή, ή κάποιο πολύνεκρο δυστύχημα συμβαίνει στις άθλιες εθνικές οδούς, ή κάποιο παιδί δολοφονείται από τις σφαίρες νταήδων αστυνομικών, ή κάποιο νεογέννητο δεν γνωρίζει ποτέ την μάνα του γιατί δεν υπάρχει η κατάλληλη ιατρική υποστήριξη στο μακρινό νησί, τότε ακούμε ότι ξαφνικά όλα θα αλλάξουν. Στομφώδεις δηλώσεις και πολυτελή στεφάνια. Κάποιοι γίνονται οι ήρωες που έχουμε τόσο ανάγκη και μας καθοδηγούν, για λίγο όμως, γιατί μόλις περάσει η επήρεια της συγκινησιακής φόρτισης, γυρίζουμε στην πεζή καθημερινότητά μας.

Και πάλι τα ίδια. Λες και βλέπουμε την ίδια ταινία τόσες φορές και από την αρχή, και το χειρότερο ; Συνειδητά... Αυτοβούλως! Πληρώνουμε και εισιτήριο.

Και τους ξαναψηφίζουμε, γιατί αν και τίποτα δεν άλλαξε, εμάς δεν μας νοιάζει, δεν ήμασταν εμείς τα θύματα της περασμένης τετραετίας, άσε που μπορεί να μας διορίσουν το παιδί, να πάρουμε επιχορήγηση, να πληρώσουμε λιγότερο πρόστιμο, να βγάλουμε εύκολα μια άδεια, να χτίσουμε στις καμένες εκτάσεις της Πάρνηθας με θέα όλη την Αθήνα και... πολλά άλλα.

Θα είναι πολύ λυπηρό να είναι αυτή η κληρονομιά στα παιδιά μας.